![\"\"](\"https:\/\/drift.al.uw.edu.pl\/driftidentity2\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/TCL-300x253.png\")
<\/p>\nZoja Morochojewa, Anna Wr\u00f3bel Wst\u0119p. O\u00a0programie edukacji mi\u0119dzycywilizacyjnej DCL \u2013 Dialogue Centered Learning . – University-in-diff\u00e9rance Zr\u00f3\u017cnicowanie w\u00a0edukacji mi\u0119dzycywilizacyjnej Red. naukowa Zoja Morochojewa, Warszawa, 2016. s.9-46.<\/p>\n
<\/p>\n
Zak\u0142adamy, \u017ce edukacja na poziomie wy\u017cszym i mobilno\u015b\u0107 akademicka w obecnej, nasyconej napi\u0119ciami i konfliktami, sytuacji mi\u0119dzynarodowej mo\u017ce odegra\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119. Uniwersytety nale\u017c\u0105 do nielicznych miejsc, kt\u00f3re powinny by\u0107 poza konfliktem; mog\u0105 \u0142\u0105czy\u0107, daj\u0105c podstaw\u0119 do wzajemnego zrozumienia. Edukacja uniwersytecka jest jedn\u0105 z dr\u00f3g, kt\u00f3ra pozwala unikn\u0105\u0107 wzajemnej izolacji w kontaktach obywateli, np. pomi\u0119dzy Uni\u0105 Europejsk\u0105 i Rosj\u0105 czy krajami Bliskiego Wschodu. Pomys\u0142 opracowania programu adaptacyjno-dydaktycznego z udzia\u0142em student\u00f3w-obcokrajowc\u00f3w na UW ma za punkt wyj\u015bcia refleksj\u0119 nad modelem uniwersytetu widzianego nie od wewn\u0105trz, a z zewn\u0105trz kultury polskiej, europejskiej. Propozycja ta jest oparta na rozwa\u017caniach nad zagadnieniami mo\u017cliwo\u015bci przekroczenia granicy kulturowej (cywilizacyjnej). Zarazem proponujemy takie spojrzenie, maj\u0105c na uwadze obecne dyskusje o potrzebie interdyscyplinarno\u015bci uniwersytetu i tworzenia modelu Dialogue-Centered Learning (SCL). Aby proponowany model wsp\u00f3\u0142pracy z cudzoziemcami z innych cywilizacji m\u00f3g\u0142 w spos\u00f3b adekwatny funkcjonowa\u0107 na UW, niezb\u0119dne jest okre\u015blenie jego miejsca w systemie uniwersytetu. Wa\u017cne jest zatem wpisanie tego modelu w te tendencje, kt\u00f3re wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z transformacj\u0105 uniwersytetu \u201eklasycznego\u201d w nowoczesny.<\/p>\n
Rys. 1 przedstawia schemat procesu edukacyjnego na uniwersytecie zgodnie z TCL (Teacher-Centered Learning).<\/p>\n
<\/p>\n
Innowacje (I) oznaczaj\u0105 sfer\u0119 dzia\u0142alno\u015bci naukowej;<\/p>\n
Strefa publiczna (PR) odpowiada wizerunkowi UW w \u015bwiecie;<\/p>\n
Segment Studenci (S) to kierunek dydaktyki, organizacji \u017cycia studenckiego;<\/p>\n
Segment Finanse (F) to kierunek dzia\u0142alno\u015bci finansowo-ekonomicznej;<\/p>\n
Segment Administracja (A) oznacza sfer\u0119 zarz\u0105dzania UW;<\/p>\n
Segment Zasoby (Z) to baza materialna oraz do\u015bwiadczenie UW jako instytucji;<\/p>\n
Segment Wyk\u0142adowcy (W) to kadry naukowo-dydaktyczne;<\/p>\n
Segment Decyzje (D) odpowiada za podejmowanie decyzji, strategi\u0119 i taktyk\u0119 na UW.<\/p>\n
<\/p>\n
W modelu \u201eklasycznym\u201d linearny zwi\u0105zek pomi\u0119dzy sektorami\u00a0opiera si\u0119 na dychotomii typu X \u2013 Y, w kt\u00f3rej jeden z cz\u0142on\u00f3w\u00a0dominuje, stanowi centrum. Sektor C stanowi \u0142\u0105cznik pomi\u0119dzy X\u00a0a Y, kt\u00f3ry jest oznaczeniem obecno\u015bci (\u201eco\u015b\u201d lub \u201ejest\u201d) i \u015bwiadczy\u00a0o sta\u0142o\u015bci czasu i miejsca. Jest to nic innego jak przejaw modelu substancjalnego, wed\u0142ug kt\u00f3rego funkcjonuje klasyczny zachodni obraz \u015bwiata. Strona dominuj\u0105ca jest podmiotem, donorem, przeciwstawionym stronie pasywnej-przyjmuj\u0105cej i oddzia\u0142uj\u0105cym na ni\u0105.<\/p>\n
Na rysunku 1. segment administracyjny (A) dominuje nad innowacyjnym (I), wyk\u0142adowcy (W) nad studentami (S); zasoby za\u015b (Z) nad PR. Segment Z (zasoby) jest zwi\u0105zany z materialn\u0105 baz\u0105 uniwersytetu, podczas gdy segment PR odzwierciedla funkcjonowanie uniwersytetu w sferze publicznej i na rynku. Analogicznie, ni\u017csze ogniwo z segmentami A, W, Z, dominuje nad g\u00f3rnym z segmentami I, S, PR. Aspekty \u015brodkowego ogniwa, z segmentami podj\u0119cia decyzji (D), finans\u00f3w (F) oraz \u015brodka (C) s\u0105 podporz\u0105dkowane ni\u017cszemu ogniwu, w kt\u00f3rym dominuj\u0105cym centrum jest segment administracyjny. Tak wi\u0119c klasyczny model uniwersytetu oparty jest na dominacji ni\u017cszego ogniwa z administracj\u0105 w jego centrum: administracja otrzymuje zlecenie ze \u017ar\u00f3de\u0142 zewn\u0119trznych (pa\u0144stwo i inne instytucje sfery publicznej) i rozpowszechnia je, realizuj\u0105c kontrol\u0119 nad jego wykonaniem. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 wyk\u0142adowc\u00f3w pod kontrol\u0105 administracji reglamentowana jest w taki spos\u00f3b, \u017ce g\u00f3ruj\u0105c\u0105 nad wszystkimi pozosta\u0142ymi sferami staje si\u0119 dydaktyka, ze szkod\u0105 dla dzia\u0142alno\u015bci naukowo-badawczej oraz PR.<\/p>\n
W naszej ocenie w praktyce uniwersyteckiej, aby pracowa\u0107 ze studentami i sta\u017cystami obcokrajowcami z innych cywilizacji, nale\u017cy podda\u0107 korekcie nawykowe odwo\u0142ywanie si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do linearnego dychotomicznego my\u015blenia, opartego na zasadzie podobie\u0144stwa. Dzisiaj w my\u015bli zachodniej podstawy takiego my\u015blenia poddawane s\u0105 intensywnej krytyce ze strony poststrukturalizmu i postmodernizmu. Dla nas (w naszym modelu) istotna wydaje si\u0119 propozycja, by doda\u0107 do wymiaru opartego na substancjalnym modelu my\u015blenia inny wymiar, wykorzystuj\u0105cy zasad\u0119 zr\u00f3\u017cnicowania (diff\u00e9rance, wg Jacques\u2019a Derridy), czyli zmienno\u015bci.<\/p>\n
Oznacza to, \u017ce dzi\u0119ki obecno\u015bci jego element\u00f3w w\u00a0r\u00f3\u017cnych cywilizacjach taki relacyjny model komunikacji mo\u017ce by\u0107 metod\u0105, kt\u00f3ra przyczyni si\u0119 do lepszej komunikacji Wschodu i\u00a0Zachodu. \u0141\u0105cznik pomi\u0119dzy X a\u00a0Y staje si\u0119 zmienny. Strony komunikacji staj\u0105 si\u0119 wsp\u00f3\u0142 zale\u017cne od siebie.<\/p>\n
Trafnie Bogdan Banasiak proponowa\u0142 we wst\u0119pie do przek\u0142adu O\u00a0gramatologii<\/i>, by diff\u00e9rance<\/i> t\u0142umaczy\u0107 jako \u201er\u00f3\u017cnico\u015b\u0107\u201d, kt\u00f3ra funkcjonuj\u0105c w\u00a0dwojakim zapisie \u201er\u00f3\u017c(nic)o\u015b\u0107\u201d b\u0105d\u017a \u201er\u00f3\u017cni(co\u015b)\u0107\u201d, zawiera\u0142aby w\u00a0sobie zar\u00f3wno \u201enic\u201d jak i\u00a0\u201eco\u015b\u201d:<\/p>\n
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 […] diff\u00e9rance poprzedzana jest przez \u201eco\u015b\u201d, nawet je\u015bli owo \u201eco\u015b\u201d to raczej \u201enic\u201d (\u201enico\u015b\u0107\u201d)<\/i>. (B. Banasiak, R\u00f3\u017c(ni(c)o\u015b)\u0107, przedmowa do: J. Derrida, O\u00a0gramatologii, prze\u0142. B. Banasiak, Warszawa: KR, 1998, s. 5-15)<\/p>\n
Proponujemy zatem taki model kszta\u0142cenia, kt\u00f3ry nazwiemy DCL, Dialogue-Centered Learning (rys. 2).<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/drift.al.uw.edu.pl\/driftidentity2\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/DCLStr_ra-300x203.png\")
<\/p>\n
<\/p>\n
Odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 do wy\u017cej zarysowanego schematu dzia\u0142ania uniwersytetu, powiemy, \u017ce zasada diff\u00e9rance<\/i> zak\u0142ada przeniesienie akcentu na \u015brodkowe ogniwo, kt\u00f3re odzwierciedla segmenty podejmowania\u00a0decyzji (D), \u015brodek (C) oraz finans\u00f3w (F). \u015arodkowy segment nie jest niezmienny, ustanowiony od pocz\u0105tku. Nie jest tu obecne \u201eco\u015b\u201d, poniewa\u017c tak samo mo\u017cliwe jest \u201enic\u201d (jest\/nie jest). Wobec powy\u017cszego \u015brodkowe ogniwo jest zale\u017cne od wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania ogniw: wy\u017cszego i\u00a0ni\u017cszego oraz poszczeg\u00f3lnych segment\u00f3w, kt\u00f3rych znaczenia r\u00f3wnie\u017c s\u0105 zmienne w\u00a0zale\u017cno\u015bci od kontekstu. W\u00a0sytuacji idealnej \u015brodkowe ogniwo jest zar\u00f3wno r\u00f3wnowag\u0105 wzajemnie oddzia\u0142uj\u0105cych na siebie stron, jak i\u00a0podstaw\u0105, kontekstem ich wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania.<\/p>\n
Jest to proces interakcji pomi\u0119dzy segmentami, kt\u00f3ry ogniskuje si\u0119 wzgl\u0119dem segmentu C \u2013 dialogu\/dekonstrukcji. Segment C jest \u015brodkowym ogniwem interakcji. Nale\u017cy ten segment okre\u015bli\u0107 jako zasad\u0119 r\u00f3wnowa\u017cenia wszystkich pozosta\u0142ych segment\u00f3w, oznaczaj\u0105cych r\u00f3\u017cne aspekty dzia\u0142alno\u015bci uniwersyteckiej. Jest to system procesualno-relacyjny, w\u00a0kt\u00f3rym powstaje sytuacja wielopodmiotowo\u015bci, gdzie przedstawiciele ka\u017cdego segmentu zyskuj\u0105 znaczenie w\u00a0interakcji, okre\u015blaj\u0105c si\u0119 wzajemnie wobec ka\u017cdej z\u00a0oddzia\u0142uj\u0105cych stron. Nazwiemy to podmiotowo\u015bci\u0105 relatywn\u0105, podkre\u015blaj\u0105c jej zmienno\u015b\u0107 w\u00a0wyniku \u015bcis\u0142ego uzale\u017cnienia od kontekstu. W\u00a0r\u00f3\u017cnego rodzaju sytuacjach wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania wszyscy uczestnicz\u0105cy aktorzy (wszystkie segmenty) s\u0105 r\u00f3wnoznacznymi aktywnymi uczestnikami dialogu\/ dekonstrukcji. Dialog\/dekonstrukcja (segment C) jest tutaj niczym innym, jak r\u00f3wnowag\u0105 dw\u00f3ch przeciwstawnych intencjonalnych sk\u0142a dowych: dialogu \u2013 wektora skierowanego na ustalenie wsp\u00f3lnego sensu oraz dekonstrukcji \u2013 wektora r\u00f3\u017cnicowania, r\u00f3\u017cnico\u015bci (diff\u00e9r\u0430nce<\/i>) i\u00a0przebudowy sensu na inny, uzgodnienia go z\u00a0innym rozumieniem, zachodz\u0105cym w\u00a0innym czasie.<\/p>\n
Dekonstrukcja nie jest po prostu krytyk\u0105, ale te\u017c budowaniem czego\u015b nowego. Nie tylko sprawia ona, \u017ce aktorzy wychodz\u0105 poza znany dot\u0105d kr\u0105g znacze\u0144, ale i\u00a0kieruje ich ku nowemu kontekstowi, w\u00a0kt\u00f3rym mog\u0105 oni odkry\u0107 lub te\u017c zbudowa\u0107 warunki do dialogu. Wielopodmiotowo\u015b\u0107 nie jest interpretowana jako co\u015b sta\u0142ego, jako podmiot klasyczny. W\u00a0systemie DCL wszystko zale\u017cy od kontekstu, w\u00a0kt\u00f3rym odbywa si\u0119 i\u00a0powstaje konkretne zdarzenie. Podstaw\u0105 do konstruowania i\u00a0wzajemnej relacji poj\u0119\u0107 nie jest zasada podobie\u0144stwa, ale zasada zmienno\u015bci, r\u00f3\u017cnorodno\u015bci. Dialog jest intencjonaln\u0105 sk\u0142adow\u0105, dostarczaj\u0105c\u0105 sensu ca\u0142ego procesu w\u00a0modelu DCL. Podtrzymuje on tworz\u0105ce sens struktury \u2013 frame\u2019y lub konteksty, na tle kt\u00f3rych zachodz\u0105 zdarzenia i\u00a0wzajemne oddzia\u0142ywania. Konteksty mog\u0105 by\u0107 zwi\u0105zane zar\u00f3wno z\u00a0poszczeg\u00f3lnymi aspektami \u017cycia uniwersyteckiego \u2013 dydaktyk\u0105, praktyk\u0105 naukowo-badawcz\u0105, dzia\u0142alno\u015bci\u0105 mi\u0119dzynarodow\u0105 i\u00a0spo\u0142eczn\u0105 \u2013 jak i\u00a0z\u00a0warto\u015bciowaniem to\u017csamo\u015bci kulturowej: sw\u00f3j \u2013 obcy, bliski \u2013 daleki, g\u00f3ra \u2013 d\u00f3\u0142, centrum \u2013 peryferie, itd.<\/p>\n
Chodzi o\u00a0komunikacj\u0119 zachodz\u0105c\u0105 na uniwersytecie na poziomie poszczeg\u00f3lnych segment\u00f3w (wyk\u0142adowcy \u2013 studenci, administracja \u2013 wyk\u0142adowcy, czy administracja \u2013 segment innowacji itd.), na poziomie segmentu wy\u017cszego i\u00a0ni\u017cszego lub prawego i\u00a0lewego; na poziomie grupy czy jednostki \u2013 to jest, ca\u0142ej tej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci, kt\u00f3ra rozwija si\u0119 w\u00a0procesie \u017cycia uniwersyteckiego. Wszystkie te aspekty s\u0105 aktualizowane wzgl\u0119dem intencjonalnych sk\u0142adowych: dialogu i\u00a0dekonstrukcji.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/drift.al.uw.edu.pl\/driftidentity2\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/Dialog_Deconstr-300x212.png\")
<\/p>\n
W\u00a0tym modelu wszystkie relacje (np. student \u2013 wyk\u0142adowca, student \u2013 administracja) maj\u0105 charakter mi\u0119dzycywilizacyjny. Komunikacja mi\u0119dzy nimi na r\u00f3\u017cnych polach\u00a0 wymaga uwzgl\u0119dnienia \u015bwiatopogl\u0105d\u00f3w wynikaj\u0105cych z\u00a0r\u00f3\u017cnych cywilizacji.<\/p>\n
Otwarto\u015b\u0107 rozumiana jest w\u00a0aspekcie policentrycznym, kt\u00f3ry uwzgl\u0119dnia perspektywy r\u00f3\u017cnych cywilizacji. Takie rozumienie daje szans\u0119 wi\u0119kszego otwarcia systemu uniwersyteckiego (UW) na student\u00f3w reprezentuj\u0105cych inne cywilizacje, inne modele wiedzy, my\u015blenia. Proces edukacji w\u00a0ramach program\u00f3w mobilno\u015bci akademickiej (np. Erasmus, Erasmus Mundus) sta\u0142by si\u0119 w\u00a0wi\u0119kszym stopniu procesem wzajemnej wymiany \u2013 chodzi nie tylko o\u00a0to, by student spoza Europy pozna\u0142 \u201eeuropejski\u201d uniwersytet i\u00a0przyswoi\u0142 sobie \u201eeuropejsk\u0105\u201d wiedz\u0119, lecz aby by\u0142 to proces obustronny \u2013 proces korzystnej dla obu stron wsp\u00f3\u0142pracy, wzajemnej wymiany mi\u0119dzycywilizacyjnej. Takie podej\u015bcie zwi\u0119kszy\u0142oby mo\u017cliwo\u015b\u0107 dostosowania program\u00f3w do potrzeb student\u00f3w \u2013 potrzeb wynikaj\u0105cych z\u00a0(odmiennych ni\u017c euro pejski) kontekst\u00f3w kraj\u00f3w, z\u00a0kt\u00f3rych ci studenci przybywaj\u0105. Mo\u017cli wo\u015b\u0107 modyfikacji programu, umieszczania go w\u00a0r\u00f3\u017cnych kontekstach cywilizacyjnych, da\u0142aby studentom wi\u0119ksze szanse na dostosowanie wiedzy zdobytej na UW w\u00a0ich krajach, karierze, dalszej pracy. Istnienie trybu nauczania nastawionego na wsp\u00f3\u0142prac\u0119 wszystkich element\u00f3w procesu edukacyjnego, czyli DCL, umo\u017cliwi\u0142oby prac\u0119 ze studentami pochodz\u0105cymi z\u00a0innych kultur. DCL otwiera r\u00f3\u017cne mo\u017cliwo\u015bci bardziej elastycznego funkcjonowania, a\u00a0jednym z\u00a0aspekt\u00f3w, w\u00a0kt\u00f3rych mo\u017ce zosta\u0107 wykorzystany, jest mi\u0119dzynarodowa wymiana edukacyjna.<\/p>\n
Otwarto\u015b\u0107<\/b> \u2013 to znaczy dialogowa wielopodmiotowo\u015b\u0107. Otwarto\u015b\u0107 to element wzmacniaj\u0105cy wymiar mi\u0119dzynarodowy uniwersytetu i\u00a0jego aktywno\u015b\u0107 na globalnym rynku edukacyjnym (umowy i\u00a0projekty mi\u0119dzynarodowe, programy wymiany). Finansowanie i\u00a0podejmowanie decyzji jest mo\u017cliwe dzi\u0119ki elastyczno\u015bci element\u00f3w DCL (A, I, S, PR, W, Z…).<\/p>\n
Interaktywno\u015b\u0107<\/b> otwiera mo\u017cliwo\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142pracy obu stron, budowa nia przez ka\u017cd\u0105 z\u00a0nich w\u0142asnego stanowiska oraz wzajemnej wymiany. Mechanizmami tej wymiany s\u0105: wielopodmiotowo\u015b\u0107, dekonstrukcja i\u00a0dialog (por. wy\u017cej). W\u00a0tej komunikacji niezb\u0119dne jest uwzgl\u0119dnienie policentryczno\u015bci. Podobnie jak w\u00a0przypadku opisanej wy\u017cej otwarto\u015bci, dla interaktywno\u015bci ogromne warunki rozwoju tworz\u0105 nowe technologie komunikowania si\u0119 online \u2013 Internet, nauka na odleg\u0142o\u015b\u0107, itd. Przestrze\u0144 wirtualna, kt\u00f3ra niweluje bariery geograficzne i\u00a0cza sowe, tworzy wielkie mo\u017cliwo\u015bci komunikacji w\u00a0celu pokonywania barier mi\u0119dzy cywilizacjami. Jednak aby prowadzi\u0107 komunikacj\u0119 mi\u0119 dzycywilizacyjn\u0105 niezb\u0119dne s\u0105 odpowiednie kompetencje \u2013 w\u0142a\u015bnie kompetencje mi\u0119dzycywilizacyjne. Kompetencje takie umo\u017cliwiaj\u0105 efektywn\u0105 komunikacj\u0119, w\u00a0kt\u00f3rej obie strony d\u0105\u017c\u0105 do wzajemnego zrozumienia. Czyni\u0105 mo\u017cliwym aktywne i\u00a0\u015bwiadome uczestniczenie w\u00a0innej kulturze, przy czym punktem wyj\u015bcia jest umiej\u0119tno\u015b\u0107 zasto sowania dekonstrukcji kultury. Nie jest to tylko negatywna krytyka danej kultury, a\u00a0proces budowania czego\u015b nowego. Dekonstrukcja nie pozostawia \u017cadnego z\u00a0podmiot\u00f3w komunikacji bez zmiany. Proces takiej komunikacji tworzy wielowymiarow\u0105 przestrze\u0144 dyskursu. W\u00a0efekcie mo\u017cliwa jest wzajemna wymiana wiedzy. Interaktywno\u015b\u0107 zak\u0142ada aktywne poszukiwanie przez obie strony punkt\u00f3w stycznych, co prowadzi je do dialogu. Jak wskazuj\u0105 teorie, komunikacja mi\u0119dzycywilizacyjna powinna zawiera\u0107 komponent pragmatyczny (formowa\u0107 nawyki i\u00a0umiej\u0119tno\u015bci stosowania wiedzy o\u00a0innych cywilizacjach w\u00a0sytuacji kontaktu z\u00a0nimi), komponent kognitywny (wiedza o\u00a0innej kulturze, zdolno\u015b\u0107 do jej rozumienia i\u00a0widzenia na tle innych); komponent emocjonalny (pozytywne nastawienie do innych kultur) i\u00a0komponent zachowania (umiej\u0119tno\u015b\u0107 zachowywania si\u0119 wed\u0142ug obowi\u0105zuj\u0105cych w\u00a0danej kulturze norm i\u00a0zwyczaj\u00f3w, komunikacji \u2013 werbalnej i\u00a0niewerbalnej).<\/p>\n
Interdyscyplinarno\u015b\u0107<\/b> \u2013 perspektywa organizacji wiedzy zmierza obecnie w\u00a0kierunku policentryczno\u015bci. Granice mi\u0119dzy dyscyplinami wiedzy s\u0105 coraz bardziej p\u0142ynne, nie mo\u017cna ju\u017c d\u0142u\u017cej porusza\u0107 si\u0119 w\u00a0obr\u0119bie zamkni\u0119tych dyscyplin, kt\u00f3rych podzia\u0142 ukszta\u0142towa\u0142 si\u0119 w\u00a0Europie w\u00a0czasach nowo\u017cytno\u015bci. Podzia\u0142 ten jest ponadto nieprzystawalny do kategorii wiedzy kultur pozazachodnich i\u00a0utrudnia proces rozumienia i\u00a0wymiany tej wiedzy. Aby m\u00f3c porusza\u0107 si\u0119 po r\u00f3\u017cnych \u015bwiatach cywilizacyjnych, potrzebna jest w\u0142a\u015bnie interdyscyplinarno\u015b\u0107, uwzgl\u0119dniaj\u0105ca r\u00f3\u017cne obrazy \u015bwiata, czyli kultury. Dzi\u0119ki temu otwiera si\u0119 nie tylko mo\u017cliwo\u015b\u0107 analizy wiedzy w\u00a0ramach obraz\u00f3w \u015bwiata jed nego kr\u0119gu kulturowego, ale r\u00f3wnie\u017c zestawienie z\u00a0innymi obrazami \u015bwiata z\u00a0innych cywilizacji.<\/p>\n
Z\u00a0interdyscyplinarno\u015bci\u0105 wi\u0105\u017ce si\u0119 innowacyjno\u015b\u0107<\/b>, kt\u00f3ra r\u00f3wnie\u017c oznacza otwarcie nowych perspektyw dla poszukiwania wiedzy. Umi\u0119dzynarodowienie jest zwi\u0105zane z\u00a0innowacyjno\u015bci\u0105 \u2013 nowe kierunki bada\u0144, nowe odkrycia, dokonywane s\u0105 w\u00a0zespo\u0142ach mi\u0119dzynarodowych.<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Zoja Morochojewa, Anna Wr\u00f3bel Wst\u0119p. O\u00a0programie edukacji mi\u0119dzycywilizacyjnej DCL \u2013 Dialogue Centered Learning . – University-in-diff\u00e9rance Zr\u00f3\u017cnicowanie w\u00a0edukacji mi\u0119dzycywilizacyjnej Red…. Read more ><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"template-full-width.php","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-2611","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/drift.al.uw.edu.pl\/driftidentity2\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2611","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/drift.al.uw.edu.pl\/driftidentity2\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/drift.al.uw.edu.pl\/driftidentity2\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/drift.al.uw.edu.pl\/driftidentity2\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/drift.al.uw.edu.pl\/driftidentity2\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2611"}],"version-history":[{"count":13,"href":"https:\/\/drift.al.uw.edu.pl\/driftidentity2\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2611\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2638,"href":"https:\/\/drift.al.uw.edu.pl\/driftidentity2\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2611\/revisions\/2638"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/drift.al.uw.edu.pl\/driftidentity2\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2611"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}